Naslovna › Mala matura › Geografija
Geografska mreža i koordinate
Geografija za malu maturu
Jedinica 2: Kretanja Zemlje i geografska mreža
Podsetnik
Geografsku mrežu čine paralele i meridijani.
- Paralele su krugovi paralelni sa ekvatorom (0°).
- Meridijani su polukrugovi od Severnog do Južnog pola. Početni je Grinički meridijan (0°).
Geografska širina je udaljenost tačke od ekvatora u stepenima, severno (s. g. š.) ili južno (j. g. š.).
Geografska dužina je udaljenost tačke od početnog meridijana u stepenima, ka istoku (i. g. d.) ili ka zapadu (z. g. d.).
Širina se piše prva: 12° j. g. š., 77° z. g. d.
Polulopte: po širini severna i južna, a po dužini istočna i zapadna.
Razlika u stepenima između dve tačke: ako su sa iste strane ekvatora (ili početnog meridijana), stepene oduzmi, a ako su sa različitih strana, saberi.
Primer: tačke na 40° s. g. š. i 10° j. g. š. razlikuju se za 40° + 10° = 50° geografske širine.
Probaj zadatak
Zadatak 1
Upiši naziv najduže paralele, koja deli Zemlju na severnu i južnu poluloptu.
Upiši reč
Prikaži rešenje
Tačan odgovor: ekvator
Ekvator je paralela od 0° i najduža je, dugačka oko 40.000 km. Idući od ekvatora ka polovima, paralele su sve kraće, a polovi su samo tačke.
Zadatak 2
Meridijan koji prolazi kroz Beograd duži je od početnog (Griničkog) meridijana.
- Tačno
- Netačno
Prikaži rešenje
Tačan odgovor: Netačno
Svi meridijani su polukružnice koje spajaju Severni i Južni pol, pa su svi iste dužine, oko 20.000 km. Različite dužine imaju paralele, a ne meridijani.